Версия для слабовидящих Последний номер: 18 Мая 2020 года
16+
газета республики Коми

Суйӧр сайса саридзӧн найӧс он ылӧд

0 1024 Общество
Тадзи артмис и Эмма Николаевна Пантелеевалӧн, коді водз тулыссьянь да сёр арӧдз олӧ Усть-Вачергаын. Чужліс сійӧ 1946 воын Георгиевоын (Усть-Вачергса сельсоветув) ыджыд семьын. Мамыс — Анна Георгиевна абу повзьӧма да вӧлі петӧма верӧссайӧ 3 челядя дӧвеч сайӧ. Батьыс — Николай Михайлович Палкин Великӧй Отечественнӧй войнаса участник. Сідзи и быдмисны сэсся челядь кӧкъямысӧн. Кор Георгиево грезд бырис мукӧд ичӧт пельӧсъяс моз, семья вуджис Усть-Вачергаӧ. Тані зіль бать-мам лэптісны аслыныс уна ӧшиньяса, югыд жыръяса ыджыд керка. Кӧзяева мунісны уна во сайын олӧмысь, но родӧвӧй поз абу эновтӧма, сійӧ челядь-внукъяслӧн крепыд киын. Мед ӧдйӧджык сувтны кок вылӧ, ныв Кослан школа помалӧм бӧрын пырис велӧдчыны Сыктывкарса торговӧй училищеӧ да во мысти босьтіс вузалысьлысь специальность. Индісны уджавны юрсиктса универмагӧ. Сетісны сувениръяс да зарниӧн вузасян юкӧн. «План тыртчӧм серти кӧ отделыс эз вӧв завидьтана, уна сьӧм он чукӧрт, но меным ёна везитіс», - висьталӧ Эмма Николаевна. Збыльысь, том нывлы везитіс. Мӧд вонас районӧ воисны уджавны болгара вокъяс, кодъяслы зарни ньӧбӧмыд вӧлі сьӧлӧмвыв. И план Эммалӧн кутіс тырны, весиг 200 прочентӧдз. Юрсиктса магазинад оз кӧ вӧлі тырмы зарниыс, ассьсӧ вузасянінсӧ мӧдӧдлісны вӧлі Выльгорт, весиг Печораӧ, мед сэтысь вайны тайӧ донаторсӧ. - Сумка тыр нуан деньга, а бӧрсӧ - зарни. Поездын локтігӧныс полан, мед оз гусявны дона грузтӧ. Ветлӧдлі бӧкын, охранаяс эз вӧвны, неминучаӧ эз веськавлы, - казьтылӧ талун ветеран. Та пыдди том вузасьысьлы план тыртӧмысь вӧлісны сӧмыношкӧмъяс. Сетісны первой старшӧй вузасьысьлысь ним, а сэсся лоис «потребнооперацияса отличникӧн». Зілис сьӧлӧмсянь эськӧ и водзӧ, эз кӧ воын 90-ӧд вояс. Ковмис петны, дерт, эз ас вӧлі серти, удж вылысь, весиг пенсияӧдз эз виччыны, кык эськӧ коліс сӧмын во. И со нин ань 23 во заслуженнӧй шойччӧг вылын. Но гажтӧм, кыдзи ачыс шуӧ, сійӧс эз на босьтлы. Отсаліс Андрей пиыслы быдтыны челядьсӧ. Талун Маша внучкаыс помаліс Санкт-Петербургын гидрометеорологическӧй университет, лоис экологӧн. Максим внукыс 11 класса велӧдчысь. «Ми верӧскӧд шуда дед-баб», - шуӧ ачыс. Бура тӧдса миян районса олысьяслы и верӧслӧн нимыс. Степан Степанович Пантелеев уна во сетіс районын спорт сӧвмӧдӧмлы. Сылы 78 арӧс, но сылӧн вын-эбӧсыс, олӧмсӧ кутны радейтӧмыс, йӧзсӧ пыдди пуктӧмыс чуймӧдӧ унаӧс. Гозъя неважӧн пасйисны «зарни» кӧлысь. Гижсьӧмны вӧлі Усть-Вачергаын 1968 вося август 19 лунӧ. Талун Пантелееваяс олӧны верӧсыслӧн ыджыд да югыд керкаын. Керка сулалӧ джуджыд кыдзьяс да пелысь пуяс пытшкын. Пантелееваялӧн керкаӧ пирыгӧн воысьӧс позьӧ чуймӧдны медводдза воськовсянь. Верандаын лӧсьӧдӧма гортса музей. Тані мыйыс сӧмын абу! Сюрӧма 1871 вося жыннян, 1900 вося кысян станоклӧн юкӧн, сё вося козяльяс, пуысь сундук, сёйысь гырнич и тасьті-пань, туисъяс, важся фотографияяс, кашемирӧвӧй чышъян-сарапан, часа лампаяс да весиг важся патепон, коді зэв на мичаа ворсӧ-гажӧдӧ. Волӧны видзӧдлыны гортса музейсӧ оз сӧмын сиктсаяс, но и бокысь войтыр. Ывла вывсӧ сідзи жӧ мичмӧдӧма. Пывсян дорын дед-баб паськӧма «стӧрӧжъяс», карандысын дзоридзьяс, чай юны пызын да лабич, гӧсьтъяслы кӧзяйка вӧзйыны вермас морс да чӧскыд пӧжас. Пӧжасьӧ Эмилия Николаевна и збыльысь бура. Сылӧн пирӧг-шаньга, курник петӧны «роч пачысь». Пач налӧ вердысь и шонтысь. Олӧны асланыс чужанінын пӧшти во джын и некутшӧм суйӧр сайса саридзӧн найӧс он ылӧд, тані ставыс тӧдса, ставыс ас. Наталия КАЛИНИНА.
100 лет журналистике Год культуры в Республике Коми 2018 Спиридонов